Akaso Kafe Antzokian egiteko moduko festa zen, egongo diren artistak, giroa eta helburuak kontutan hartuta, baina Garik elkarrizketa honetan dioenez, BBK enrollatu ei da ekonomikoki eta bere aretoan egingo dute. Sarrerak 20€ balio du eta Interneten eros daiteke hemen.

Xavier Zabalo izeneko jesuitarengandik (hizki gutxi batzuek kasu honetan diferentzia markatzen dute eta ez, ez du zerikusirik nirekin, ateoa bainaiz) sortu da Kongoko sortzaile gazteak laguntzeko asmoa eta laguntzaile ezin aproposagoa topatu du bertokoen artean, Garik berak sei hilabete igaro baizituen hango artistak ezagutzen eta hemengoak bildu baititu ekimenean esku har dezaten. Garik bultzada eman nahi dio gaiari-jaiari eta aipamen askorik izan ez duenez, bada, hemen duzue informazioa. Afitxa Yogurinha Borovaren Flickr-etik eskura daiteke neurri handian.

Sala BBK Bilboko Kale Nagusian dago, duela urte batzuk Euskaltelium zapuztua izan zen tokian. Orain, berriro eraberritu eta bere kultura gunea jarri du bertan Bizkaiko kutxak (edo EAEko bankuak?). Programazio interesgarria dute eta informazio asko ari dira mugitzen, webtv batean, Facebooken, Twitterren, Vimeon eta Flickr-en aurkituko dugu informazioa.

Dudarik gabe Al Jazeera telebista kateak azken urteotako arnas berria ekarri du nazioarteko komunikabideen eremuan. Hain beharrezkoa den kontrasterako aukera bakanetakoa ematen du Qatarreko kateak, mendebaldearen etnozentrismoa apurtuz. Bere helburua omen da “iparretik hegoaldera doan informazio jarioaren norabideari buelta ematea”, garapen bidean dauden herrialdeetako albisteak nabarmenduz. Bere leloak “beldurrik gabeko kazetaritza” dio. Eta, arrisku handiak hartuz, bere kazetariek inperioaren egiez bestelako errealitatea erakutsi digute: Irakeko inbasioa, Palestinaren aurkako erasoak… Ikuspegi ezberdinarekin jorratuz, inbadituen eta erasotuen alderdian jarriz.

Hedabide alternatiboa dela esan daiteke, beraz, baina nazioarteko kate handi batek duen hedapen, profesionaltasun, azpiegitura eta diruarekin. Qatarreko petrodolarrak dira Al Jazeera sustengatzen dutenak, bai, erabateko monarkia sistema politikotzat duen estatu txiki bateko jekeek gobernatzen dute mundu arabiarrean indar demokratikoak sustatzen omen dabilen katea.

Detaile hori alde batera utzita, egia da askok ikusten dugula Al Jazeera ingelesez, programazio intersgarria du eta orain Interneten ere ikus daiteke zuzeneko seinalea. Beste askok ikusi nahi baina ezin dute AEBetan, bertako kable operatzaile gehienek euren aukeran sartu nahi ez dutelako. Horregatik kateak berak kanpainia sustatu du, jendea Twitter eta Facebook bidez mobilizatuz, AEBetan seinalea zabal dadin eskatzeko. Lilura hori gurean ere zabaldu da, batzuek Al Jazeera euskaraz eskatzera heldu dira, erdi txantxetan, baina inbidiaz, gurean horrelako bat edukitzearekin amestuz. Fermin Muguruzak bertan herrialde arabiarretako musikaren inguruko saio sorta egin du (hilaren 26an hasiko da Al Jazeera English-en).

Eta bitartean, gero eta nabarmentasun gehiago ari da hartzen, Tunisiako eta Egiptoko gertaerak direla eta batez ere. Aljerian ere, bertan izan da gobernuaren aurkako istiluetan, Sirian eta Yemenen egunotan manifestazioak ari da jarraitzen eta demokraziaren aldeko indarrak sustengatzen. Bahreinen, hala ere, aldaketa nabaritu dute batzuek Al Jazeeraren jokabidean, jekeen gobernu sunia nagusiki Xiiak diren herritarrak zapaltzeko saudiak eta emiratiak kontratatu eta gero. Lehen oso kritikoa zen eta oso harreman txarrak zituen bertako gobernuarekin, baina bat-batean Bahreineko istiluak pantailatik desagertu dira, goitik lerro editoriala agertu omen da, Qatarreko agintariei ez baizaie Xiiak babestea eta arabiar penintsulako lagunak kaltetzea interesatzen.

Eta Libiakoa heldu da, eta gauzak aldatu dira. Esan izan da Al Jazeera independientea dela munduko panorama informatiboan, baina baliteke independentzia hori ameskeria izatea, basamortuko ispillatzea bezala, Qatarren interes ekonomiko zuzenak tartean sartzen direlarik. Horrek -interes ekonomikoak- eragin du lerro editorial nabaria, mendebalde osoarekin lerrokatze argia kasu honetan. Geopolitikan kasualitate gutxi, eta eszeptikoak garenez, kausalitate asko ikusten ari naiz. Golkoko herrialdeek lehiakide dute Libia petroleoaren ekoizpen eta salmentan, eta Gadafi ezin du ikusi ere egin Qatarreko emirrak.

Ez da egundo egon AEBen edo Europaren esku-hartzeetan inoiz zinezko interes humanitariorik, beti nahastu dira ekonomikoekin eta Libia interesgarri egiten duena bere eguneroko 1,5 milioi petroleo upelak dira. Afrikako erreserbarik handienak dira. Hortaz, zauritutako balearekin bezala, marrazo mordoa dabil Gadafiren inguruan bueltaka. Lagun humanitario horiek Kontaktu taldea izenekoa osatu dute, non eta Qatarren. Orain Obamak, Sarkozyk eta Cameronek aitortu dute helburua Gadafi egoztea dela, hori argi izan dute qatartarrek hasieratik, NATOrekin batera interbentzio taldean sartu dira gerra hegazkinekin. Interbentzioa antolatu eta justifikatu nahi dutenek giza eskubideak eta demokrazia jartzen dituzte zurigarri gisa, Benghazikoek mesedez amerikarren interbentziorik ez dutela nahi dioten arren, eurak bakarrik omen direlako gai Gadafi botatzeko, Qatartarren armak erabiliz.

NBEren ebazpenek parte bietako edozeini armak saltzeko debekua ezartzen du, baina inolako lotsarik gabe ari dira Qatariak Gadafiren kontrakoei armak pasatzen. Qatarrek argi du laguntza interesatu hori zeren truke nahi duen eman, eta lortu du: Libiako Kontseilu Nazionalaren izenean (nortzuk dira herritar antolatuak?) salduko du berak matxinoen eskuetan dagoen petroleoa, eurekin adostu duenez.

Airean hegazkinak, lehorrean armak eta uhinetan telebista. Bakarrik matxinoen berri ematen duen Al Jazeerarekin nahikoa ez eta Qatarrek telebista katea prestatu die matxinoei, eure mezua zabal dezaten. Akaso, Googlerekin sortu den bezala, Al Jazeera watch moduko bat sortu beharko litzateke, kate honek ekarri diguna eta estimatzen dugun hori zaindu ahal izateko.

Bertako lagun baten eskutik Tunisiako diktaduraren berri izan genuen duela urte batzuk. Mohamed txiripaz ezagutu genuen, geuk ziberkafe batengatik galdetuta. Turismoarekin zerikusirik ez zuen gazteak bere familia aurkeztu zigun bigarren egunean. Ez zen familia txirokoa bera, eta anaia abokatua zuen. Askatasun politikorik ez zegoela argi eta garbi azaldu zigun, presidentea “betirako” zela. Ez, ez zuen berak izaera aktibistarik, maldizio biblikoa balitz onartzen zuen, burumakur, besterik gabe.

Bere aurpegikera vulkanikoa taberna (alkoholdun edariak zerbitzatzen dizkiete atzerritarrei), jatetxe, eskola eta bazter guztietan zeukan Spock jaun modukoa, Ben Ali agintari pro-okzidentala zen. Turismo giden arabera, Maghrebeko herririk okzidentalena zen Tunisia, bla, bla. Baina ez ziren mendebaldeko konstituzionalismoen bermeei buruz, ezta citoyen kontzeptuari buruz ere. Mendebaldearen-aldeko-baina-etxekoekin-diktadura oso gobernu mota ohikoa da mundu arabiarrean. Mendebaldeak horiekiko harremanetan apaldu egin du bere askatasun aldarria, egonkortasunaren aitzakian. Akaso harrituko gaitu Ben Ali Internazional sozialistan zegoela jakiteak. Munduko sozialdemokratek euretakotzat izan dute hainbat urtez herritarren lepotik luxuan bizi izan den autokrata. Orain bota egin dute elkarte horretatik, nolako diktadorea zen jakin dutenean. Noski, Europak Ben Ali edo Mubarak bezalako gizon indartsuak babesten ditu… boterean diren artean.

Poliziari beldurra gizartean sartuta dago gizarte horietan, eurekiko liskarren bat izanez gero jipoitua izango zaren segurantzia baitago. Gafsa hirian lapur gazte baten atxiloketa ikusi genuen. nola ateratzen zuten komisaldegirantz atxilotutako mutil gazteari. Mohamedek “astindu ederra emango zioten” naturaltasunez esan zigun. Tunisiako lagunak turista koitaduoi azaldu zigun: “Une honetan, kafe honetan estatuaren segurtasuneko hiru bat morroi egongo dira. Nik ez dakit zeintzuk diren, baina zarataka hasiz gero berehala etorriko litzaizkiguke”.

Egipton ere ikusi dugu azal turistikoaren azpian baztertuen multzo erraldoia dagoela -harritu nau 83 milioi lagun direla jakiteak- eta ustelkeriaz gain, oinarri poliziala duen erregimena dela. Tunisian Sarea adierazpide bakarra zutela aipatu nuen behin, hor ere zentsura handia egon da urteotan, baina sarerako sarbide nahiko librea zuten gazteek Twitter eta Facebook bidez animatu dira kalera ateratzera. Mubarakek berehala moztu ditu sarea eta telefonoa Egipton, badaezpada ere.

Hosni Mubarak botatzen badute, laster diktadore ohia izango da; botereari eusten badio presidentea izaten jarraituko du. Errepublika izateak dakarren ezegonkortasuna da mendebaldeko agintariei gustatzen ez zaiena. Hori monarkian bermatuago dago, beldurra eta gurtza nahasten baitira. Adibide hurbila dugu Marokon eta, apaingarri demokratikorik gabe, arabiar penintsulan. Bai, berriki Patxi Lopez egondako Qatar eta Dubain ere monarkia absolutuak dira, baina ez pentsa Patxilo eurei errieta egitera joan denik, edo demokrazia zer den irakastera. Ez, gai txatxu hori albo batera utzi daiteke emir batekin negozioez hitz egitean. Putakumeak dira, baina, Unai Break dioenez, gure putakumeak.

Gure gaztaroko paisaia politiko bortitzaren parte zen Alfon Etxegarai, bere izena Plentziako horma askori ez eze, gure inguru eta sasoiko istorio tragiko bati itsatsia ikusten genuelako. Istorioak Lemoiz zuen izena eta haren ondorioak, tximeletaren hegadak bezala, denboran eta espazioan luzatu dira gaurdaino. Ezagunak genituen bere inguruko gertaerak, denak lazgarriak: David, ihesia, klandestinitatea, armak, GAL, tortura, deportazioa… Alfonek 14 urte zeramatzan irlan ezagutu genuenean, 1998ko urrian.

Gerora Kristianek azaldu zigunez, hegazkineko gizon ilegorri hura Espainiako enbaxadorea zen Gabonen eta, ondorioz, Sao Tomen ere. Destinu berria emana ziotenez, presidenteari agur esatera zetorren. Kristiane ikusi zuenean beregana hurreratu eta, alde egin aurretik, arazoa laster konpontzea opa zion. Su-etena aldarrikatu berritan, gurean gauza asko ari ziren aldatzen Lizarra-Garaziko akordioaren ostean. Gerezi denbora hurbil somatzen zen, hain itxaropentsu zegoen jendea… Osteko desilusio eta atsekabeak ezagunak ditugu denok, baina seguru nago denboraren eta distantziaren higadura handiagoa dela deserrian.

Kristiane
Domintxineko baserrian geunden, atari ondoan. Halako batean, etxeko hormaren ondoko loreen artean zerbait ikusi nuen. Elektrizitate mangera bat zela pentsatu nuen une batez, berehala ohartu nintzen sugegorri mandoa zela, azal beltz-beltzekoa. “Makil batekin uxatuko dut”,  esan nuen. “Uztak bakean, sugeek xantza ona ekartzen dute”, esan zuen Kristianek.

Ezagutu nuenetik pentsatu dut pixkat sorgina dela, guk ez dakigun hainbat gauza dakizkiela izadiaren eta mundu magikoaren inguruan. Irri egiten du malizia ikutu horrekin beti, ez dakit magia edo psikologia intuitibo modukoa den, baina beti harrituta uzten nau, gauzak aztertzean, diagnostiko zorrotzak eginez, baxenafar hizkera xamurrean emanez. Sorgindu egiten duen izaera du. Historikoa, “prehistorikoa” berak esanda, kezkatua eta -bere egutegi erdibituak uzten dion neurrian- gizartean engaiatua. Politikan aspaldi Enbataren inguruan abiatua, gartzelaratua, errefuxiatuen aldeko lanean eta beste hainbat saltsa publikotan ibilia. Azkenaldion antzerkian murgildua ibili da, Ander Lipus eta konpainiarekin, Larzabalen Ibañeta lanaren egokitzapenean ikusi dugu oraintsu.

Alfonso
Ezezagunagoa izan du publikoak orain arte. Bere bahiketaren eta deportazioaren aferak aspaldi egunkarietako orrialde gutxi batzuk bete zituen, baina denborak laster hemerotekara bidali zituen titularrak eta urruntasunak sorterriarekiko kontaktua eragotzi. Nobela baten elementoak ditu bere bizitzak: klandestinitatearen pasadizuak, deportazioa, irla galdua… Bere Regresar a Sara liburuan agertzen duenez, Alfonsok berezko idazkera du, oso barojianoa, bizitzan egokitu zaion pertsonaia bezalakoxea. Formaz xaloa, baina oso lirikoa iruditzen zait eta biziki gustokoa dut bere idazteko era.

Plentziatik 1978an alde egin zuen, arrapaladan, tiroketa batean David laguna galdu ostean. Frantziako gobernuak Ekuadorrera deportatu zuen 1985ean eta bertan zela espainiar polizien eskuetan tortura saio latza iragan eta gero, Sao Tome irla txiki eta ezezagunera bidali. Bero ekuatorialeko labean izan dugu lagun izoztua azken 26 urteotan. Ironikoa dirudi baina udarik edo negurik ez dago ekuatorearen marra zapaltzen duen irla horretan. Urterik ez, beraz, egunen hurrenkera etengabea baino.

Pertsonaia barojatarrengatik erakarpen berezia sentitu dut eta Alfonso zinez barojianoa da. Bizitzea egokitu zitzaion garaiaren ondorioa da bere biografia. Liburuan kontatu zuenez, gudaria izatea erabaki zuen eta Aitita gudariaren istorioa asmatu. Ondoren ametsa egiazkoa suertatu zen: CNTko kide eta Gorlizko Uresarantzako erdikoetxe baserrian jaioa, Remigio Atxirika Ibarbengoetxea Nabarra ontzian hil baizuten Matxitxakoko gatazkan.

Deportazioa
Benetako errepublika bananeroa da São Tomé eta Príncipe, Woody Allen-en Bananas filmekoaren antzeko karikatura zinezkoa. Hara bidali zuen Etxegarai Felipe Gonzalezek, hango gobernuari dirua ordainduta. Ez Espainian, ezta Sao Tomen ere, inongo zuzenbide estatutan sartzen ez den egoera dugu deportazioa, baina bada, izan. Eta linbo horretako aterabidea zuzenbidea izan arren, saotometar naziotasuna eskuratzeko baldintza guztiak bete arren, behin eta berriro ukatzen dio hango gobernuak, Espainiatik diru apur bat gehiago kobratzea espero duelako. Egoera horretan etxekotua da Alfon eta bere afera, loop burokratiko kafkiano batean galdua, paperbako instituzionalizatua. Aspaldi iraungitako gidabaimen zaharra, hori da berak daukan agiri bakarra.

Irlak beti erabili izan dira gartzela eta deportazio gune moduan. Sao Tomen bertan eduki zuten Mario Soares deportaturik, klabelinen iraultza aurretik. Bertan dago preso 24 urtez Alfonso, 35×45 Kilometroko kontzentrazio esparruan. Hegazkin bat astean behin, Internet gutxi, munduko telefono deirik garestienak (Ipar Korea eta Somaliarekin batera)… Kristiane du sorterriarekiko lotura nagusia.

Filma
Bikote honen istorioak dokumentala egiteko osagarriak zituela konturatu ziren Txaber Larreategi eta Josu Martinez: gatazka, urruntasuna, politika tartean, baina batez ere maitasun istorioa da Alfonso eta Kristianerena. Jatorri eta testuinguru politikoa du, bai, istorioak. Bizitzea egokitu zaigun garaiaren ondorio gara, eta zoriak zulora, gartzelara edo deportaziora eraman gaitzake. Baina horren atzean eta horren gainetik gizakiak gara, gure emozio eta defektuekin, ilusio eta frustrazioekin. Sagarren denbora Filmean horixe ikus daiteke, biografia gorabeheratsuen gainetik bikote proiektu bat nola eraiki den erakutsi digute, kamaren aurrean biluztu dira, giro militanteetan-eta ikusten ohituta ez gauden alde humanoa azalduz. Egileek ederto ehundu dute kontakizuna eta emaitza bikaina da, ikusle guztiak inarrosi dituen filma.

Euskal Herria
Istorio honen abiapuntua eta helburua Euskal Herria dugu, nazio proiektu baten inguruko militantziak etxetik aterarazi eta elkartu zituen xiberotarra eta bizkaitarra. Hona bueltatzea da helburua, baina Kristiane konturatu denez, egotekotan Euskal Herriaren bilakaerari lotua egongo da Alfontsoren buelta.

Nire iritziz, gure herriarentzako estrategia baliagarri baten falta izan du euskal independentismoak azken hamarkadotan. Gauzak horrela, ilusio batzuk sortu izan dira urte hauetan, baina ondorengo desilusioak eta frustrazioak handiak izan dira ezker abertzalea deritzon masa sozial horretan. Indar metaketa beharrezkotzat aipatu arren, indarrak makaldu bitartean negoziatuko dute errepikatu izan da mekanikoki, estrategiaren eta bilakaeraren azterketa zintzorik egin gabe. Urte gehiegi joan dira horretan eta denbora horrek itxaropenerako ahalmena higatu du bertako eta urrunekoengan…

Gure artean aspaldiko ajeak: botere harremanak, borroka hanpatua, aita santuen (eta zaldi eroen) infalibilitatea, usteak eta uste ustelduak, politikarien saio frustratuak eta herritarren atsekabeak, militarismoa, disziplina eta panplina, autoritas baino potestas (eta zokora si protestas). Horregatik gustatu zait aspaldion Alfonsoren zein Kristianen ikuspegi kritikoa, kezkatzen dituelako gure herriaren orainak eta etorkizunak, eta ez direlako zenbait aparatokidek entzun nahi zutena esatera mugatu, entzun nahi ez zutena esaten ausartu dira sarri.

Sagarren denbora, orain
Baserritar zahar eta jakintsu batek aspaldi irakatsi zidan sagarrondoak nola inausi behar diren neguan, uda ostean sagarrak ugari eman ditzaten. Alde handia dago zaindu gabeko eta zaindutako sagarrondoen artean. Esaterako, gorantz indar handiz ateratzen diren kimu berde gazteak antzuak dira ez dute sagarrik ematen, zuhaitzari beste adarretan sagarrak emateko indarra kendu baizik. Sagarrondoari forma eman behar zaio eta urte bat edo biko adartxo horizontalak lortu, horiek emango baitute lorea.

Sagarren denboran gaude egunotan, eta gure aferaz ari naiz orain, ez sagarrak biltzeko garaia delako, fruituak bilduko baditugu sagarrak (arbolak) lehenagotik landu eta prestatu behar direlako baizik. Zuhaitza eta fruitua, biak dira sagar gure herrian, eta uste dut akaso Sagarren denboran gehiago ari dela Kristiane zuhaitzaz, fruituaz baino. Gerezi denboren aldarriek frustrazioak ekarri dizkigute azkenaldion: “laster dena konponduta egongo da” eta gero desilusioa, frustrazioa.

Egia da denborak eta distantziak beren lana egiten dutela, urrun, urrun geratzen da laguna: titular batzuk prentsan eta gero denbora, eta denbora… Eta ahanzturaren putzuan, hemendik gero eta urrunago, gero eta ttikiago. Horregatik, Kristianeren lanaz gain, Sagarren denbora bezalako bizigarriak garrantzitsuak dira Alfonsorentzat: mezuak gurutzatzen dira, gurutzatzen dira gutunak, liburuak, ozeanoa zeharkatzen gogoak, Astondo puntatik Ilheu das Cabras-era. Aranbaltzako sagar bizkaitarra nekez loratuko da sargori ekuatorialean, moztu zuten arren sustraiak hemen dituelako. Domintxineko soloetan bai, sagar ugari emango ditu, baina horretarako ekarrarazi beharko dugu, apurka-apurka, kimak apurtu gabe… Zerura begira egonda ez dugu sagarrik bilduko, sagarra prestatu behar da, baina pazientziaz, mimoz, kimu antzurik sor ez dadin bideratuz. Dena da posible.

Ona duzu eguna.

Zu oso benetako mailegu bila? bat prezio tasa?

2 barruan 3 lanegun. Duzu ukatu egin koherentziaz?

Zure banku eta bestelako finantza-erakundeek? Berri ona da hori!

Mailegu bitarteko eskaintzen dizugu € to $ 1,000.00 30,000,000.00 Max from. % 3

urteko emaitzak. Enpresa lehiakorrak garatzeko maileguak

EDGE / enpresa zabaltzea. Ziurtagiria, fidagarria, fidagarria gara,

Azkar, eraginkor eta dinamikoa. Eta lankidetza-lana financier

Real enpresa eta finantzaketa modu guztiak, erantzun hau e-mail: enpresa (helbidekendudut)@aol.com mailegua

epe luzerako mailegua eskaintzen dizugu hilabeteko eman berrogeita hamar urte.

Mailegu mota hauek eta eskaintzen dugu askoz gehiago da;

* Mailegu pertsonalak (Isad mailegua)

* Enpresa maileguak (mailegua Isad)

* Mailegua finkatzea * konbinazioa mailegua

* Home hobetzea.

Mesedez zaude pozik daude eta nahi izanez gero, gure eskaintza ekonomikoak, ez

Gurekin harremanetan jarri behar duzu gure zerbitzu badu behar bezala

Gurekin emateko honako informazio prozesua hasteko

Zure Maileguak arabera.

Mesedez bazara du lehenbailehen maileguaren interesa gaur

E-mail gurekin posta elektronikoko helbide honetara: (helbideakendudut)@aol.com ekin

Best Regards
Kate Tedy

Invictus filma ikusi nuen lehengo egunean, arreta guztia Hego Afrikan jarrita egon den egunotan, oso film aproposa. Mandelak egindako kirolaren erabilera guztiz politikoa kontatzen du, filmak defendatzen duenez, erabilera guztiz onargarria, nazioa batzea eta zuri eta beltzen arteko berdintasuna bultzatu beharreko helburutzat onartzen dugunez gero. Ondo ulertu dute gurean espazio publikoa hartu eta hemen falta den espainiartasuna sustatu nahi dutenek.

Baina gurean egiten den erabilera nonazionalistaz gain, kirolaren erabilera ez da gauza berria masaren arreta desbideratzeko tresna moduan. Aste honetan ere O ano em que meus pais sairam de féiras filma ikusi dut. Brasilen 1970ean kokatuta, herrialdea Emilio Garrastazuren diktadurapean bizi zen bitartean, bertako selekzioak irabazi zuen mundialaren garaia futbola beste kezkarik ez duen haur baten ikuspuntutik kontatzen du. Bere gurasoak oporretan joan dira (guk badakigu militante komunistak direlako alde egin dutela, errepresiotik ihesi) eta herritarrak telebistara begira dauden bitartean, polizia ezkertiarrak arazorik gabe atxilotzen…

Tira, Argentinan ere 1978ko mundiala erabili zuen batzorde militarrak, Francok ere… Mila adibide daude. Erroman errepublika inperio bilakatu ahal izateko panem et circenses erabakigarria izan zen. Zapaterok bere decretazo famatua Espainiak mundialeko lehenengo partida jokatzen zuenean onartu zuen.

Gurera hurbilduz, futbolaren eta politikaren arteko harremanaren analisi zorrotza egiten du Alberto Lacasak Kataluniatik. Jordi Pujolek aipatutako nacionalismo banal kontzeptua dakar gogora, kirolaren bidez hain sotila den nazionalismoa, hain sozialki onartua ezen ez baita nazionalismotzat hartzen. Gero dago norberak ontzat hartzen duen, hori aldez aurreko gure jarrera politikoak zehaztuko du, baina erabilera nazionalista da.

Espainiarren kasuan besteak (euskaldunak) ukatzean oinarritutako selekzioak irabazteak besteak (euskaldunak) bertoko kaleetan are gehiago ukatzeko balio badezake, ez egin zalantzarik, funtzionario eta guzti bultzatuko dutela. Espainiak irabaztean azalerazten dira balio espainiar unibertsal horiek: nazionalismo inperialista, etnozentrismo eta arrazismoa (Manolo Lama kasua). Egia da halaber egungo Espainiako selekzioak ez duela oso soslai castizoa, jokalari gehienak Barça-koak izanik, eta bitxia da gure kaleetan Espainiaren garaipena ospatzen ibili direnetatik asko hegoamerikar etorkinak direla.

Bitxia da, baina Invictus filman Mandelak aitortzen duenez, kirola politikoki erabiltzearen ideia Bartzelonan 92an egin zioten harreran bururatu zitzaion. Liluratuta ikusi zuen Espainiako taldea nola babesten zuten katalanek, madrildarrek… “Inongo politikarik baino sentimendu gehiago mugiarazten ditu kirolak” dio Mandelak filman. Invictus oinarrituta dagoen Playing the Enemy nobela idatzi zuen John Carlin idazleak gehitzen du: “Eta noiz azalerazten da indar handiz harrotasuna, patriotismoa? Gerran, kirolean”.

Beti izan naiz AC/DC taldearen zale handia, ziur aski gitarra elektrikoarekin (zein imaginarioarekin) gehien bertsioneatu dudan taldea izango da Bon Scott defuntuarena (batez ere haren garaiko diskoengatik). Horregatik iaz azkenik BECera etorriko zirela jakin nuenean Bartzelonarako hartua nuen sarrera saldu eta Barakaldorako bi hartu nituen prezio beragatik. Gozatu nuen ikuskizunarekin -hori baita gehienbat- eta Angus Young-ek beste ariketa egin nuen, alegiazko punteoak orain, kantak oihukatuta gero, edo esku batekin katxia eutsiz eta bestearekin adarren keinua alegiazko adatsa ere errime astinduz.

Aurten berriro San Mamesera etorriko zirela eta, hoba ez, sarrera ere hartu nuen. Ez ilusio berarekin, baina katedralean ia edozein kontzertuk merezi du ikustea. Show berdina izango zela jakitun egonda ere joan nintzen. Ondo pasatu nuen, hegoaldeko fondotik soinua gaizki entzun eta agertokia urrun ikusi arren. Hitzordu historiko honen inguruko kronika asko irakurri ditugu jada, beraz ez naiz horretan luzatuko. Hori bai, “Thank you Spain” batekin amaitu zuen Brian Johnsonek  emanaldia (Patxi Lopezen eraginez baino, bitartekarien zuhurtasun faltaren ondorioz, nik uste), eta seguru nago bihotzez eskertuta daudela taldekoak. Izan ere, han  geunden 40.000 inguru lagunen sarrerekin kontuak eginda zenbaki potoloak ikusiko ditugu.

The Great Rock’n'Roll Swindle zioten Sex Pistols taldekoek. Ez dugu ezer deskubrituko altura honetan bitartekari zenbaitek eta, batez ere, talde mitikoek dirutza ederrak egiten dituztela esaten badugu. Argitaratu denez, Live Nation eta Last Tour enpresek antolatua, Bilboko udalak eta Bizkaiko Foru Aldundiak lagunduta etorri dira australiarrak San Mamesera. Ez dakit denon dirutik zer zentzutan eta zer kopururekin lagunduta zegoen AC/DCrena, ez baitut inon daturik aurkitu, baina pentsatzekoa da tartean turismoa sustatzeko Promobisa udal enpresa eta Bizkaiko Aldundia egonda erraztasun franko izango zituztela bitartekariek San Mames lehertzeko.

Sarrera bakoitza 60,75+BEZ (4,25) + banaketa (7,50) = 72,50euro kostatzen denez, guztira 2.900.000 euro ordaindu dira. Hortik gutxi gora-beherako banaketa eginez:

• Ticketmaster-ek bere 7,50 euroko banaketa gastuekin 300.000 euro eraman ditu (taldea dakarren Gamerco artisten bitartekaritza enpresa bezalaxe Live Nation taldekoada, berak iaz erosi baizuen).
• Estatuak ere bere zatia eraman du BEZ bidez: 170.000 euro.
• SGAEk ere bere %10 eraman du 60,75 horretatik: 242.800 euro.
• Taldeak zuzenean milioi bat eurotik gora eraman ditu. Ez dago datu zehatza jakiterik, bitartekariak behartuta baitaude talde handien cache-a ezkutuan mantentzera, baina normalki sarreraren %45 inguru izaten omen da.
• Gainerakoa, ekoizpen gastuak kendu ostean, antolatzaile-bitartekarientzat da.

Hasieratik amaierara arte hari bat jarraitu du serieak 121 kapitulutan, ez dira atal solteak eta denak hasieratik ikusi behar dira bertan gertatzen dena ulertzeko. Horregatik izango da hain garrantzitsua amaiera, trama misteriotsuaren korapiloa askatu eta naufrago taldearen odiseari amaiera emango diolako. Horregatik ere askok saretik eskuratuta ikusi ahal izan dugu seriea lehenengo kapitulutik hasiz eta hilabete gutxiren buruan, telebistan sei urte iraun duen harian azkar eguneratu arte.

Irla misteriotsuaren eta naufragoen kontua oso literarioa da, eta zinematografikoa ere. Irudi eta osagarri erakargarriak nahasten ditu serieak, literaturari eta filosofiari keinuak eginez. Lokalizazio ikusgarriak, gidoigintza lan izugarria eta produkzio erraldoia dira serie honen gakoak.

Datorren igande gauean emango dute AEBetako FOX katean eta aldi berean munduko hainbat lekutan. Hemen asteleheneko 6:30 izango dira, baina sei urteotan seriea jarraitzen egon diren zale askorentzat ez da hori sakrifizio handia izango. Gau berezia antolatu dute Espainiako Cuatron eta Frantzian TF1 katean. (irudia: Mattson Creativek sortutako afitxa sorta).

Hainbat datu bitxi aurkitu ditut ontzi honen inguruan. 1986an Finlandiako Turku herrian egina, hasiera batean MS Olympia izena zuen eta Finlandiako Viking line enpresaren kolore zuri-gorriak eraman zituen Estokolmo eta Helsinki arteko uretan, bere biki MS Mariella ontziak legez. Baltikoan ibiltzeko egin zutenez izotzerako A klasekoa da, izoztutako uretan ibiltzeko ahalmena ematen dion branka eta krosko lodia dituelako. Zazpi urte geroago, enpresak arazo ekonomikoak zituenez, Irish Continental Group enpresari saldu zion eta honek P&O enpresari alokairuan utzi dio 1993tik hona. Alokairuaren epea irailean amaituko da eta orduan irlandarren eskuetara bueltatuko da ontzia.

Egin zituztenean  munduko ferryrik handienak ziren Olympia eta Mariella, karga, bidaiari eta gela kopuruari zegokienez. Izan ere, ferry esaten badiogu ere, ingelesez cruiseferry deritzon erdibideko kategorian sartzen da: ferrya denez autoak eraman ditzake, baina itsas-bidaia luzeak egiteko gai diren ontzien zerbitzu eta instalazioak ditu, bertan lo egin eta ondo pasatzeko. Horregatik bidaiari askok mini gurutzaldiak egiteko erabiltzen dute Pride of Bilbao, barruan egote hutsaren plazerragatik: Bilbon ordu pare bat eman eta buelta Portsmouthera. Kontrako bidea ere egin daiteke, Santurtzitik abiatuta, baina gutxienak dira hemendik abiatzen direnak, egiaztatu dugunez.

Hiru egunerako arropak, liburu bat, kamara eta prismatikoak hartuta heldu ginen igandean Santurtzira, minicruise joan-etorria egiteko. Arrantza portuaren atzean dagoen terminalera heltzeko oinezkook gaizki seinaleztatuta dagoen ate batetik sartu behar dira eta terminalean, txartelak hartu ostean, gauzak eskanerretik pasa eta barrura. Handia da ontzia, dendak eta harrera seigarren kubiertan daude eta hortik gora jatetxeak, tabernak eta bestelako zerbitzuak daude. Zortzigarrenean zinetxoak eta brankako begiratokia. Tabernak brankan, tabernak popan, garagardorik ez da falta ontzian. Eguraldi ona izanez gero popa aldean etzaulkiak daude, lasai-lasai irakurtzen edo ostertzera begira egoteko.

Barruan, hainbat kafetegi daude eta hiru jatetxe ezberdin, prezioaren arabera. Txikipark modukoa, supermerkatua, ileapaindegia eta jolas-makina gela. Behean, bigarren kubiertan, saunak, gimnasioa eta piszinatxoa aurkituko ditugu, normalki jende gutxirekin, inglesek gehiago estimatzen baitituzte goiko tabernak. Popa aldean kasinoa eta diskoteka handi xamarra dago, gauero umore eta koreografia ikuskizunak eskaintzen dituena.

Baina eguraldiak eta zorteak laguntzen badu ikusgarririk onena uretan aurkituko dugu: baleak ikustea. Bizkaiko golkoan barneratu eta berehala sakonera ia 4.000 metroraino heltzen da. Ur horietan baleak ugariago dira, handiak batez ere, eta zaila den arren guk suertea izan genuen arratsalde horretan hainbat ale ikuskatzeko. Fundazio bateko kideak joan ohi dira ontzian Biscay Dolphin Research Programme proiektuak Pride of Bilbao erabiltzen baitu baleak eta izurdeak ikuskatzeko talaia moduan. Zubitik adi-adi, behaketa bakoitza megafoniatik iragartzen dute, jendeari nora begiratu behar duen eta zer animali mota den esanez.

Horri esker zere arrunta edo fin whale (Balaenoptera physalus) bat ikusi genuen urrunean, munduko bigarren animaliarik handiena, haize futzada ikusgarriak botatzen. Geroago pilotu balea talde bat ikusi genuen eta, arratsalde amaieran, brankako begiratokitik kaxalote ama eta kumea ikusi ahal izan genituen, brankatik metro batzutara. Hurrengo egunean, aldiz, izurde bakar batzuk baino ez genituen ikusi, bueltako bidaia osoan bezala.

Review honetan, bidaiaren bideoa egin dute:

Santurtzitik abiatu eta biharamuneko arratsaldean heltzen da ontzia Portsmouth-era, 28 orduko bidaiaren ostean. Bertan derrigorrez jaitsi behar dira bidaiariak eta ordu eta erdi eskas daukate Spinakker tower ingurura taxiz joan eta zerbait erosteko. Te pixkat Tescon erosi eta buelta ferryra. Bueltako bidaia astiroago egiten du ferryak eta gehiago irauten du, 35 ordu, goizeko 8etan Santurtzira heltzeko. Deigarria egin zitzaidan Santurtzira heltzean, antolatutako txango batzuk (zazpi kaleak, Guggenheim, Castro) gorabehera, inor ez doala zombie moduan terminaletik irteten diren heldu berriei ostatu edo aisialdiko zerbitzurik eskaintzera. Soilik tipo bat fotokopia kutre batzuk banatzen, girientzat gosariak prestatzen dituen Baiona tabernakoa.

Pasajearen %95 britishak dira, gutxienak hemengoak. Langileak, aldiz, hemengoak dira gehienak -120 inguru-, beste 20 portugaldarrak eta gainontzekoak Britainia Handikoak. Orotara 200 bat langile doaz bidaia bakoitzean. Zer gertatuko da hemengo 120 inguru lanpostuekin? Harrerako arduradunak esan zigunez, beste linearen bat bilatzen ari omen dira portua eta aldundia. Azken hauek P&Ori erositako bono batzuen bila dabiltza ere eta, bitartean, langile bakoitza bere irtenbidea ari da bilatzen… Euren iritziak ere agertzen dira beste bideo honetan:

P&Ok dio azken urteotan linea honi etekina ateratzeko ahal izan duten guztia egin dutela. Gurean behintzat arrakasta gutxi izan du jendartean. Horren lehenengo arrazoia salneurri altuak izango dira, seguraski, baina publizitate gutxi egon da, presentzia gutxi gizartean. Webgunea ere ez da batere intuitiboa, ez du eskaintza berezirik erakusten, ezta prezio merkeagoak ikus daitezkeen egutegirik, Vueling edo Easyjeten ikus daitezkeenen moduan.

Joan-etorria 350 libera inguru kostatzen da, oso garestia, baina itsasaldien egutegiko datak kontutan hartuta, data ezberdinak probatuta,  joan-etorri merkeak topa ditzakegu ekainaren 8an, 11n, 17an… 96 euroren truke (120 € kanpoaldeko gela hartuz gero). Horiek edo Travelclub-en eskaintza azken aukerak izan daitezke Bilbo-Portsmouth-Bilbo bidea egiteko. Guztiz gomendagarria da, beraz, anima zaitez eta zorte ona baleekin!